XVI Olimpiada, Tel - Awiw 1964
W dniach 2 - 25 listopada 1964 roku rozegrano kolejną Olimpiadę, drugą zorganizowaną poza Europą, a pierwszą w Azji. Dzięki obecności drużyny Australii, po raz pierwszy zameldowały się ekipy ze wszystkich zamieszkałych kontynentów! Padł również rekord frekwencji: 50 drużyn, 294 zawodników, przy szachownicy rozegrano 1818 partii (padły dwa walkowery). Do Izraela zawitał mistrz świata Petrosjan (ZSRR), byli mistrzowie świata Botwinnik i Smysłow (obaj również ZSRR). Trzeba wiedzieć iż w owym czasie tytuł mistrza świata znajdował się w rękach radzieckich, którzy stworzyli specyficzną fabrykę mistrzów świata! Plan był prosty: mistrz świata przegrywał mecz, następnie wygrywał w meczu rewanżowym, potem grał z kolejnym pretendentem (radzieckim!)... przegrywał i... wygrywał rewanż i tak mamy już trzech mistrzów świata z jednego kraju i ... budujemy potęgę szachów radzieckich! Nie zmienia to jednak faktu, że mieliśmy do czynienia z wybitnymi arcymistrzami, którzy swą klasę udowadniali na turniejach międzynarodowych. To umiłowanie do odgórnego sterowania tytułami doprowadziło w 1976 roku do ucieczki z ZSRR jednego z wybitniejszych szachistów w historii, Wiktora Korcznoja, który w 2974 roku mógł "spokojnie" pokonać Karpowa, ale władza radziecka "nie przewiedziała" dla niego tytułu mistrza świata, więc "Żelazny Wiktor" nie miał wyjścia, po wygraniu turnieju w Holandii - odmówił powrotu do ZSRR. Zrobił to jednak trochę za późno i... mistrzem świata nigdy nie został!
Polska drużyna wreszcie zaprezentowała europejski poziom i awansowała do finału "A". mało tego - nawet zremisowała mecz z ekipą ZSRR, co było w świetle wcześniejszych wyników - sporą sensacją.
Wyniki Olimpiady były następujące:
FINAŁ "A"
| 1 | ZSRR | 36,5 |
| 2 | JUGOSŁAWIA | 32 |
| 3 | NRF | 30,5 |
| 4 | WĘGRY | 30 |
| 5 | CSRS | 28,5 |
| 6 | USA | 27,5 |
| 7 | BUŁGARIA | 27 |
| 8 | RUMUNIA | 27 |
| 9 | ARGENTYNA | 26 |
| 10 | POLSKA | 24 |
| 11 | HOLANDIA | 21 |
| 12 | KANADA |
19 |
| 13 | HISZPANIA | 17,5 |
| 14 | IZRAEL | 17,5 |
FINAŁ "B"
| 15 | NRD | 38,5 |
| 16 | SZWECJA | 32 |
| 17 | DANIA | 31,5 |
| 18 | ANGLIA | 31 |
| 19 | PERU | 27,5 |
| 20 | AUSTRIA | 27,5 |
| 21 | KUBA | 26 |
| 22 | NORWEGIA | 25,5 |
| 23 | MONGOLIA | 25,5 |
| 24 | CHILE | 24 |
| 25 | FILIPINY | 22,5 |
| 26 | EKWADOR | 18 |
| 27 | PARAGWAJ | 17,5 |
| 28 | SZKOCJA | 17 |
FINAŁ "C"
| 29 | ISLANDIA | 37,5 |
| 30 | SZWAJCARIA | 36,5 |
| 31 | KOLUMBIA | 35 |
| 32 | FINLANDIA | 35 |
| 33 | WENEZUELA | 30,5 |
| 34 | FRANCJA | 29,5 |
| 35 | GRECJA | 27,5 |
| 36 | IRAN | 23,5 |
| 37 | INDIE | 22 |
| 38 | PUERTO RICO | 21,5 |
| 39 | TURCJA | 20,5 |
| 40 | MEKSYK | 20 |
| 41 | IRLANDIA | 13 |
| 42 | MONAKO | 12 |
FINAŁ "D"
| 43 | AUSTRALIA | 22,5 |
| 44 | Związek Pd. Afryki | 18 |
| 45 | BOLIWIA | 15,5 |
| 46 | URUGWAJ | 14,5 |
| 47 | PORTUGALIA | 14 |
| 48 | LUKSEMBURG | 12 |
| 49 | DOMINIKANA | 10,5 |
| 50 | CYPR | 5 |
Wyniki indywidualne zwycięskiej drużyny:
ZSRR
| 1. PETROSJAN | + 6 | - 0 | = 7 |
| 2. BOTWINNIK | + 7 | - 1 | = 4 |
| 3. SMYSŁOW | + 10 | - 1 | = 2 |
| 4. KERES | + 9 | - 1 | = 2 |
| 1 REZ. STEIN | + 8 | - 1 | = 4 |
| 2 REZ. SPASSKI | + 8 | - 0 | = 5 |
Wyniki indywidualne polskiej drużyny:
| 1.DODA | + 2 | - 4 | = 6 |
| 2. BEDNARSKI | + 4 | - 3 | = 7 |
| 3. ŚLIWA | + 6 | - 2 | = 6 |
| 4. FILIPOWICZ | + 2 | - 4 | = 8 |
| 1. REZ. BALCEROWSKI | + 4 | - 2 | = 7 |
| 2. REZ. SCHMIDT | + 1 | - 3 | = 4 |
Jak widzimy z tabelki, bardzo dobrze wypadł jedynie Śliwa, Schmidt po prostu debiutował, Doda nie zniósł trudów I szachownicy, nieźle wypadł Balcerowski.
Przykład jak walczono w Tel - Awiwie:
Debiut Retiego
Smysłow (ZSRR) - Unzicker (NRF)
1.c4 Sf6 2.g3 e6 3.Gg2 d5 4.Sf3 dc4 5.Ha4 Sbd7 6.Hc4 a6 7.Hc2 Wb8 8.0-0 Ge7 9.Sa3 0-0 10.Sc4 c5 11.a4 b6 12.d3 Gb7 13.Gf4 Wa8 14.e4 Gc6 15.Gd2 Se8 16.Gc3 Sd6 17.Sfe5 Se5 18.Se5 Gb7 19.b3 Hc7 20.Wac1 Wac8 21.Gb2 b5 22.d4 f6 23.Sd3 Ge4 24.dc5 Gg2 25.Kg2 Hc6+ 26.Kg1 Sb7 27.He2 e5 28.Wfd1 ba4 29.ba4 Ha4 30.Se5 fe5 31.He5 Wf7 32.He6 Wc5 33.Wa1 Hc6 i białe poddały się. Wynik meczu ZSRR - NRF był sensacyjny: Niemcy wygrali 3:1. Była to zatem największa porażka drużyny radzieckiej w historii Olimpiad!
